Twee jaar na lancering charter: de zuivelsector doet wat ze belooft
2 jaar na de lancering van het MilkBE Duurzaamheidscharter van de brancheorganisatie van de zuivelsector maken we de balans op: hoe staat het met de genomen engagementen? Met o.a. 1839 klimaatscans, een stijging van meer dan 15% op 1 jaar tijd, beweegt de zuivelsector duidelijk stap voor stap richting verdere verduurzaming.
Onze visie
Begin maart 2024 lanceerde MilkBE haar Duurzaamheidscharter. MilkBE is de brancheorganisatie van de zuivelsector, waar zowel melkveehouders als zuivelverwerkers samenwerken aan gemeenschappelijke domeinen. Hierbinnen werkt BCZ samen met de landbouworganisaties om de gemeenschappelijke visie, o.a. op vlak van duurzaamheid, samen uit te dragen. In dit charter onderstreept MlkBE dat zij zich terdege bewust is van de uitdagingen op vlak van duurzaamheid. Tegelijkertijd gelooft de sector sterk in haar veerkracht en dynamiek om deze uitdagingen samen aan te gaan. Het Charter bevat duidelijke engagementen van zowel landbouworganisaties als zuivelindustrie. Het doel? De melkveehouderij verder verduurzamen en zo actief bijdragen aan de klimaatoplossing. De kracht van het Charter zit in de aanpak: op maat van elke melkveehouder en zuivelonderneming, met ruimte voor eigen accenten. Want er is niet één weg naar duurzaamheid. Wat telt, is dat de hele sector in beweging komt. Melkveehouders en zuivelindustrie zijn daarbij onlosmakelijk met elkaar verbonden. Samenwerken aan een verdere verduurzaming van de melkveehouderij biedt de beste garanties op een mooie toekomst voor de zuivelsector.
Onze beloftes
In de eerste plaats zetten zuivelverwerkers zich in om de zuivelproductie in hun verwerkingssites te optimaliseren en te verduurzamen en dit op diverse gebieden zoals energie en water. Maar ze kijken verder dan hun eigen muren. Zo formaliseerde de Belgische zuivelverwerkende bedrijven sectorale engagementen in het Charter om hun melkveehouders verder te ondersteunen in hun duurzaamheidsverhaal. Het engagement kan op verschillende manieren ingevuld worden, gaande van de uitbetaling van duurzaamheidspremies of duurzaamheidsprogramma’s tot de ondersteuning van specifieke maatregelen. Daarnaast engageerden BCZ en haar leden zich om actief de uitrol van individuele klimaatscans bij melkveehouders te ondersteunen.
De resultaten
De engagementen richting de melkveehouders werden duidelijk met daad bijgestaan. Zo maakt ondertussen 77% van de Belgische melkveehouders aanspraken op een duurzaamheidspremie, wat een bijkomend bedrag per 100l melk specifiek om duurzaamheid te stimuleren en bovenop de standaard melkprijs of andere premies zoals voor kwaliteit. Daarnaast zien we dat er in 2025 1839 klimaatscans werden uitgevoerd, wat overeenkomt met ongeveer 33% van de Belgische melkveehouders. Dit is een stijging van meer dan 15% en een mooie evolutie op slechts 1 jaar tijd, aangezien dit in 2024 1594 scans waren. Deze concrete cijfers tonen aan dat het Charter verder gaat dan een oefening op papier, maar meetbare impact heeft.
Daarnaast werden er ook stappen gezet naar een nog groenere zuivelproductie: de voorbije 10 jaar reduceerde de Belgische zuivelverwerkers zowel hun energieverbruik als CO2-uitstoot met telkens 27%. Daarnaast daalde het waterverbruik ook met 27% en komt ondertussen 35% van het water uit alternatieve bronnen, zoals opgezuiverd afvalwater of water uit verpoedering of kaasproductie. Met een hoog niveau aan investeringen in 2025 van 178 miljoen euro toont de zuivelindustrie haar geloof in een duurzame toekomst.
Wat brengt de toekomst?
Maar het verhaal stopt natuurlijk niet vandaag. Er is nog verbeterpotentieel. “We verwachten dat het aantal individuele scans nog verder zal toenemen, zeker als we de ambities horen van de zuivelondernemingen. Melkveehouders leren veel uit deze analyses en zetten daardoor ook bijkomende stappen”, stelt Lien Callewaert, directeur van BCZ. “Deze cijfers zijn dus geen eindpunt, maar een soort van tussenstand”.
Verdere verduurzaming vraagt echter de nodige investeringen op lange termijn. Daarom is een stabiel en rechtszeker beleidskadermet focus op praktijkgerichtheid onontbeerlijk om deze engagementen een maximale kans op slagen te geven. “Met duidelijke spelregels en toekomstperspectief kan de sector blijven investeren – met respect voor klimaat- en milieudoelstellingen”, besluit Callewaert.
To be continued dus.
